Metal Dünyası

Şah&Mat

Satranç….. Hileye ve şansa yer olmayan muhteşem oyun. Hayatın ta kendisi…. Satranç deyince aklımıza dikkat, sabır, hayal gücü, düşünme, problem çözme, plan yapma ve odaklanma gelir. 64 kare 32 taş…. Hamle ve oyun kurma kombinasyonu sınırsız. Elli yıl oynarsın, ellibirinci yılda yeni bir strateji keşfedersin. Çünkü biraz da karşındakinin hamlelerine ve ustalığına göre şekillenir oyunun akışı. Hem saldırı hem savunma stratejisi uygularsın satranç oynarken.

Hayatın her alanına, her mesleğine, her yönüne uyarlanabilir bir oyundur satranç. Özellikle de Satınalma mesleğine…. Satışa, şirket yönetimine, insan kaynaklarına, ticarete, ülke yönetimine, siyasete v.s. 

Ekibinizdeki her arkadaşın yeteneklerinin farkına varırsanız, onlarla birlikte her hamlenizi düşünerek, görüşerek ve dikkatli atarsanız kesin hedefinize ulaşırsınız. Zor durumda bırakıldığınızda ise hamlenizi yeniden kurgulamanız gerekir. Bazen yol ve yönteminizi değiştirmek ve hedefe varmak için başka yöntemler kullanmanız en iyi seçenek olacaktır. 

Satrançta her taş kendine özgü hareket eder. Her taşın ayrı bir hareketi ve önemi vardır. Tıpkı her bireyin farklı olması gibi.  Tıpkı ekibinizdeki çalışanlar ve yöneticiler gibi.

Oyuna hangi taşla başlayacağınıza verdiğiniz karardan son hamlenize kadar her aşamada iyi ve uzun düşünülür, en az üç hamle sonrasını hayal ederek (hem kendi hem de rakibinin) ilerlersiniz.

Kale her yöne düz gider ama ilerde yalnız bırakmazsanız iyi olur. Fil her yöne çapraz ilerler. Atlar L şeklinde gider, hem de atlayarak. Vezir ise her yöne sınırsız ilerler, tektir ama çok güçlüdür, gerçek bir liderdir. O yüzden vezirini iyi kullanan kazanır, kaybeder ve bir piyon son kareye kadar gidip tekrar yenisini kazanmazsa oyunu kaybedersiniz. Her taşı diğerleri ile destekleyerek ilerlemek iyi olur.

Piyonlar önünüzde siper olurlar, tek tek emin adımlarla ileri giderler, çaprazdan yerler. Şah zaten kaybedince oyunun bittiğini ilan eden taştır ve her yöne tek ilerler. O komutan gibidir, adeta komuta merkezinde bekletilir, fazla ön planda değildir, korunur, çevrelenir… Onu kaybettiğinde geride çok taşın kalması anlam ifade etmez çünkü oyunu kaybetmiş ve mat olmuşsunuzdur.

Satranç iş hayatına birebir uyarlayabileceğimiz bir oyundur. Eminim bu satırları okurken benim gibi aklınızdan kim bilir hangi hatıralar geçiyordur. İşyerinizde yaptığınız her iş, her toplantı, her karar, her proje, her satış, her satın alma birer hamledir. Oyunu iyi kuran, taşlarıyla yerinde ve zamanında doğru hamleler yapan kazanır. İyi düşünülmeden yapılan her hamle sizi ve şirketinizi zor durumda bırakabilir. Oyunun en heyecanlı ve kritik anında eleman kaybetmek, atınızı veya filinizi rakibe kaptırmak gibidir. 

*Beyazın oyuna başlaması bir ritüeldir ama önemli değildir, çoğu zaman siyah taraf oyunu kazanır. Önemli olan oyunun ilerleyen safhasında hamle üstünlüğünü öne geçirmenizdir. Öne geçmek derken satranç içinde hile değil, akıl, tecrübe ve zekâ barındıran bir oyundur. Zaten hayatın her anı bir oyundan ibaret değil midir? Biz de kaderin bize biçtiği rolü oynayan bazen de doğaçlama yapan, bazen şartları zorlayıp akışı değiştiren oyuncular değil miyiz?

Şu anda herkes satranç oynuyor aslında. Yerelde ve küreselde…. İnsanlardan ülkelere kadar…. Ülkeler gelecek beş, on hatta elli yıllarını planlarken, gençler de geleceklerini kurguluyorlar. Herkes doğru hamlesini yapma gayretinde. Bu yüzden ŞAH’lara çok iş düşüyor. VEZİR’lerin kararları ve hamleleri çok belirleyici. Kimse oyun sırasında filini, atını ve kalesini kaptırmak istemiyor. Kimisi ise piyon gibi küçük ve emin adımlarla hedefine doğru ilerliyor.

Eğer günlük rutin içinde kaybolup etrafımıza bakmaksak, büyük resmi göremezsek, hem şahıs, hem aile, hem şirket hem de ülke olarak geleceği ıskalarız.

Son olarak;
İşin mecazi yönünden bahsettik ama satranç oyunu konusunda Dünya’da durum nasıl diye baktığımızda maalesef ülkemizin çok da iyi seviyede olduğunu göremiyoruz. Hâlbuki bu tip zekâ oyunlarına en çok ihtiyaç duyduğumuz bir dönemden geçiyoruz. Çocuklarımız ve gençlerimiz sosyal platformların esiri olmak üzereler. Çok geç kalmadan satranca gereken önemi vermeliyiz.

Dünya’da en çok satranç oynanan ülkelere baktığımızda Rusya, Hindistan, ADB, Almanya, Çin, Ermenistan, Ukrayna, Fransa, Macaristan ve Hollanda ön plana çıkmaktadır.